Blog

  • Terug in Mexico

    Terug in Mexico

    Na een emotioneel afscheid in Nederland ben ik nu weer ruim een week in Mexico-Stad. Het is hurricane season en dat betekent aan de kustplaatsen kans op grote stormen; in Mexico-Stad betekent dat vooral regen.

    Meestal is het een verrassing wat ik aantref als ik na het ophalen van mijn koffers, die nogmaals door een scanner moeten en die ik dan altijd open moet maken omdat er veel kaas in zit, de aankomsthal van het vliegveld betreed. Victor plus hele familie, Victor plus zus, Victor alleen of hele familie min Victor, het kan allemaal. Deze keer had ik geanticipeerd en toch wel even vriendelijk gevraagd of hij mij alleen wilde ophalen. Een Mexicaanse familie draait er namelijk zijn hand niet voor om om 2:00 uur ’s nachts gezellig met z’n allen op het vliegveld te staan. Maar goed, deze keer stond Victor mij daar op te wachten. Een emotioneel onthaal.

    Ik kwam thuis in een huis dat stukje bij beetje toch wel echt mijn thuis aan het worden is. Spullen heb ik nu bijna niet meer in Nederland en de onmisbare items die meegingen in de koffer dit keer waren: Makita-boormachine, lievelingskoksmes, hele goede kwaliteit muziek speakers, katoenen beddengoed van mijn lieve moeder en een Heiko-lamp van een konijn. Verder zaten er ook heel veel babykleertjes in de koffer want er wordt een kerstkind verwacht dit jaar.

    Stukje beeld van het huis van de ouders van de geliefde.

    Zondag was er de reünie met de Mexicaanse familie die heel blij waren met de cadeaus en kaas die ik had meegebracht. Ook werd er gelijk een gokwedstrijd op poten gezet over wat de geboortedag, oogkleur en haarkleur van het kerstkind zou worden. Inzet 10 pesos per vraag (0,50 euro).

    De eerste keer weer op straat lopen was wel een klein beetje intens, maar inmiddels ben ik alweer gewend aan al die starende blikken van de mensen waar ik langsloop.

    Voor de trouwe bloglezers: elke dinsdag breng ik weer een weekupdate uit over wat ik zoal meemaak in dit bruisende Mexico-Stad.

    Quesadillas met bloemen van de courgette plant op de Jamaica markt. Heerlijk.
  • mei week 2 “intermezzo”

    Naar Nederland

    Deze week bracht het lot mij terug naar Nederland i.v.m. familieomstandigheden. Voor de komende 6 weken ben ik in Nederland en zal ik hier dus niet veel updaten.

    Ik roep al geruime tijd dat ik een machete wil. Mijn Hollandse associaties met Mexico zijn naast poncho’s, mezcal en sombrero’s ook machetes. ‘Wat zou je daar dan mee willen doen?’ was de vraag hier, en mijn antwoord is om planten te snoeien in de tuin. Kun je je voorstellen hoe iemand een pad baant door dichtbegroeide jungle? Dat is het beeld dat ik voor ogen heb. Dus het is voor de planten en de tuin.

    Deze week was het eindelijk zover: ik kreeg een machete cadeau. (Jeetje, wat een mes!) Nu alleen de tuin nog…

    Een van de dingen die ik geweldig vind in Mexico-Stad is dat er over straat altaartjes zijn. Mensen bouwen dat voor hun huis of het wordt collectief onderhouden. Ik schreef er al eens over hier. Hier meer dan 20 minuten beeld van deze altaartjes. Meestal staat er een Guadalupe in, maar het kan ook een Saint Judeus of een Santa Muerte zijn.

  • Mei week 1

    30 april t/m 6 mei ’24

    Een paar weken geleden kocht ik een schilderijlijst voor twee euro op straat. Je moet je voorstellen dat het hier op sommige plekken elke dag koningsdag is, dus dat mensen tweedehands spullen op een kleedje verkopen.
    Ik voelde de spirit en wilde er graag een Guadalupe in hebben.
    Santo Niño de Atocha. Schilderijtje in een museum.
    Mieren die een kakkerlakkenpoot vervoeren op een verticaal stuk muur. Wat een samenwerking!

    30 april was het Kinderdag, en dan gaan alle kinderen verkleed naar school en krijgen ze cadeaus en snoep. Dit wordt gevierd als een soort verjaardag. In de namiddag gingen we dus naar het jongste broertje (8 jaar) van de geliefde.

    De moeder van de geliefde had mij na het aanhoren van het bezoek bij de heks toch ook maar even met eieren gereinigd. Door de poriën van het ei worden alle negatieve energieën opgenomen. En na de reiniging gingen de eieren verbrand worden. De eventueel negatieve energie die een persoon naar jou gezonden heeft, keert terug naar de eigenaar. Ze zei: “Ik geloofde hier nooit in, maar ik heb gewoon te veel dingen zien gebeuren dat ik er niet niet in kan geloven.”

    Pepperspray

    Later op de avond vroeg ik aan de vader van de geliefde wat ik moest doen als ik gekidnapt zou worden. Toen kreeg ik gelijk een les in zelfverdediging. Ook gingen we even met pepperspray spuiten. Niet tegen de wind in natuurlijk, maar toch was de wind een beetje onvoorspelbaar. Dus iedereen hoestte door de pepperspray haha.

    Ook kreeg ik een taser, hij zei wel dat dit meer was om iemand af te schrikken, want echt pijn doet het niet. Volgens mij doet het wel gewoon pijn (ik weet het dus niet want de batterij ontbrak).

    “Zal ik ook een machete aanschaffen?” zei ik voor de grap. Maar nee, verdedig jezelf nooit met een mes, want die kan van je afgepakt worden en tegen je gebruikt worden.


    Regen

    Het regenseizoen is begonnen en dat komt erop neer dat er soms rond de namiddag een beetje regen valt. Dat zijn vaak buien met dikke spatten regen waar je flink nat van kunt worden, voor 10 minuten lang. De geliefde wordt altijd erg blij van de regen, ik ook wel, maar na 5 minuten nat worden heb ik een interne trigger dat ik liever droog blijf. Het is ook niet zo gek, want in Nederland betekent nat worden daarna snijdende wind en kou. In Mexico is er na de regen warmte en je droogt dus best wel snel weer op.

    Op openbare plekken worden soms nog steeds regendansen (met roots in de Azteken) uitgevoerd.

    Wat is dit? Een Vampiro; sap van wortel, rode biet en sinaasappel.
    Metrostation, wij moesten helaas ook op het rechter perron zijn.

    Volkslied

    Hoe zit dat nou hier wonen in Mexico? Dat gingen we vragen bij het nationaal instituut voor migratie. Je moet een inburgeringstest doen die bestaat uit het beheersen van de taal, kennis over de geschiedenis van Mexico en je moet het volkslied uit je hoofd kennen. Het Himno Nacional Mexicano, beter bekend als “Mexicanos, al grito de guerra” (Mexicanen, op de roep van de oorlog).

    Het refrein gaat als volgt:

    Mexicanen, op de roep van de oorlog,

    weest gereed om het zwaard en de teugels te grijpen.

    En laat de aarde tot in het binnenste beven

    door het geluid van een brullend kanon.

    En laat de aarde tot in het binnenste beven

    door het geluid van een brullend kanon!

    Nou dat is niet niks… 😉

    Feminisme

    Ik probeer al een tijdje iets te schrijven over het feminisme hier in Mexico, want dat viert hoogtij de afgelopen jaren. Er is veel vrouwenmoord in Mexico en de feministische protesten zijn best wel extreem. Zo heb je bijvoorbeeld ook in de metro aparte stukken waar alleen vrouwen mogen, omdat er veel problemen zijn met aanranding in de (dan vaak overvolle) metro’s. Ik vind dit nogal belachelijk om dan aparte delen in een metro te maken, maar het zegt iets over het probleem. Waarom zeg ik hier iets over? Omdat ik een folder in mijn handen gedrukt kreeg: SOS mujeres (vrouwen). Later kom ik nog uitgebreider op dit onderwerp terug.

    Hier hielp google translate mij even met het vertalen van een deel van de folder. Het gaat dus over de rechten van een vrouw.
  • april week 5

    25 t/m 29 april 2024

    De Heks

    Vandaag zouden we op bezoek gaan bij Patrita, die door haar diabetes blind was geworden. Ze is een vriendin van de oma van de geliefde en een traditioneel genezer of heks.

    We kwamen aan in een soort afgelegen dorpje, niet idyllisch, maar overal puin. Om het stereotype van heks te bevestigen was er een zwarte kat aanwezig in het huis. Dit dorp heet in het Nederlands vertaald “Ovens van Santa Barbara”.

    We zitten in haar slaapkamer en mijn geliefde en zij praten. Ik kan bijna niet volgen wat ze zegt, want ze spreekt Spaans met een Nahuatl accent, waardoor ze alle woorden afbreekt. Ik dacht eigenlijk dat we op een soort van ziekenbezoek gingen, en plots vraagt mijn geliefde: “Nou, heb je vragen? Wil je een vraag aan haar stellen?” Ik word verlegen. Wat moet ik vragen, wat moet ik in godsnaam vragen? Lange stilte, twee gezichten die naar me kijken. Geen idee, denk ik, grote lege ruimte in mijn zijn. Er hing geen klok, maar ik hoorde hem wel tikken. “Jeetje, had je me hier niet even op kunnen voorbereiden?” denk ik geïrriteerd. “Kan je een voorbeeld geven van een vraag?” vraag ik. “Wat is energie of wat is een bruja (heks)” zegt hij, niet echt overtuigend. In een soort paniek vraag ik dan maar: “Oké, wat is een bruja?” Ze antwoordt dat ze geen bruja is maar een curandero, met een licht beledigde gezichtsuitdrukking. “Nou, dit gaat lekker,” denk ik.

    Dan stelt ze voor om een cleaning te doen. Zodat alle negativiteit rondom je weg gaat.“Wat hebben we nodig? Eieren en een kaars.” Op weg om een kaars te kopen zeg ik: “Ik heb echt geen idee wat een bruja is of wat je daar aan moet vragen. Ben je je ervan bewust dat voor mij een heks een personage in een sprookje is?”

    Eerst ging ze met twee eieren over mijn hele lichaam. Toen met een bos kruiden waarmee ze op mij klopte en toen met een kaars. Onder het mompelen van dingen in Nahuatl stak ze de kaars aan en hield de eieren tegen het licht. Mijn eieren waren zwart. Ik was blind op mijn weg. En moest over tien dagen terugkomen… Nou, lekker, dacht ik.

    Ook werd ik ingesmeerd met een soort olietje waarvan de geur nu nog constant rond mij hangt. “Dat is de geur dat je bij een curandera bent geweest,” zei de geliefde.

    Achteraf voelde het wel een beetje negatief. Of ik terug ga, weet ik nog niet.


    Verkiezingsmarketing

    Verkiezingen

    Dit jaar zijn er verkiezingen voor de president van het land. Deze keer zijn er twee vrouwen die het hoogst in de peilingen staan en een man. Er is echter niet veel vertrouwen in deze kandidaten. Wat wel anders zal zijn, is dat het voor het eerst in de geschiedenis (waarschijnlijk) een vrouw zal zijn.

    Er hangen zoveel posters en spandoeken dat het lijkt alsof de partijen hun halve budget besteden aan deze marketing. En dan doel ik niet alleen op de omvang van het budget, maar vooral op de hoeveelheid posters. Op letterlijk elke paal, brug en gebouw hangt wel iets. En dat al bijna een jaar lang.

    Als minder dan de helft van de Mexicanen stemt, gaan de verkiezingen echter niet door. Dan moeten de kandidaten verplicht worden vervangen. Niet stemmen is dus ook daadwerkelijk een keuze.

    Daarnaast zijn er verkiezingen voor de staten en voor kleinere districten in een staat (vergelijkbaar met gemeenten in Nederland).

    relaxte markt en rondjes rennen

    Vrijdag ging ik naar de markt aan de gevaarlijke kant van de weg. Het grappige is dat deze markt een van de weinige markten is waar een echt relaxte sfeer hangt. We gingen eten bij een soort familierestaurant op de straat, ze serveerden ook “Miran de Puerco”, varkenspootjes. Ik was niet zo dapper om dat te kiezen 😉 .

    Zondag ging ik naar een park om hard te lopen. Dat is voor mij dan stukjes rennen en vooral ook stukken lopen. Ik loop dan rondjes rondom een stukje natuur met water waar een hek omheen staat. Ik moet er dan altijd een beetje om lachen dat ik dus eerst midden in de natuur woonde en nu ergens woon waar er een hek staat om de natuur. Zit het stukje natuur in de gevangenis, of ik? Nee grapje, veel te dramatisch. Ik ben gewoon al op de leeftijd dat ik weet dat een plant levensgeluk kan brengen. En hier in deze grote stad is meer beton dan natuur.

    Wat beelden uit een kitsch kerk

    Verder investeerde ik best wat tijd in het Benin Voodoo wandkleed dat ik aan het maken ben.

    Geheime preview van het Voodoo wandkleed.
  • April week 4

    20 t/m 24 april ’24

    Ik werd ook bij de oma van de geliefde uitgenodigd om een traditioneel gerecht “Capirotada” te maken. Het is een zoet gerecht dat oorspronkelijk uit middeleeuws europa komt.

    Sanidas, watermeloenen.
    Sinaasappels.

    Central de Abasto

    Ook ging ik nogmaals naar die grote distributiemarkt om ook nog 40 kilo tomaten en 30 kilo aardappels te kopen. De wortels die we vorige keer kochten heb ik ondertussen al verwerkt in een carrot cake en pikante groente in zuur. Een typisch Mexicaans gerecht. Je eet het door de groente op een broodje te doen. Je kookt de groenten met chili en kruiden als laurierblad, tijm en oregano in azijn. Best wel lekker. Ik maakte alleen een foutje door de zaden uit de chilies te halen met mijn handen, waardoor ik twee dagen een soort branderige pijn aan mijn vingers heb gehad. Ook wreef ik natuurlijk in mijn ogen, lekker branden. Een tip die ik kreeg, was je handen met bicarbonaat en azijn. 

    Chiles en Vinagre.

    Butcher street

    Vrijdag nacht had het geregend dus ik dacht zaterdag ochtend even lekker die frisse straat op. Ik liep een kant op waar mijn automatische piloot mij heenbracht, zo onbewust was het denk ik ook weer niet want ik liep regel recht naar de slagers straat. Dat ik een grote weg met aan weerskanten slagers en dan niet met een nette toonbank zoals in Nederland. Maar dat de dieren kadavers aan haken voor de loods hangen en dat het dus allemaal in stukken gesneden wordt. Het voelt hier altijd een beetje ruig dus ik wist niet wat ik aan ging treffen in de vroege ochtend.

    Ik had een soort slippers met sokken aan dus was best wel even voorzichtig lopen door de modder, dierenresten en afval. Aan mijn linkerkant een file van auto’s en vrachtwagens aan mijn rechterhand dus al die loodsen, waar vlees verwerkt werd en verkocht, varken, koe, zakken met vet, maag, bloedworst, halve koeien. Toch wel intens hoor om daar zo vlak langs te lopen. En dan nog alle slagers gekleed in een witte jas, met allemaal bloed erop en laarzen aan. Passeert er links van mij opeens een persoon met een halve koe op zijn rug, ik zie hoe zwaar het is want zijn benen zakken zowat in elkaar. Ho! een nauw straatje, met mijn gezicht 10 centimeter vlak langs  een touw met hangende varkenskoppen.  Ik koop een koffie voor 13 peso’s (60 cent) en sta even stil tussen de vleesverwerkers. “Een goed begin van de dag” gaat er door mij heen.

    Studentenzeep, en dan niet omdat het extra goedkoop is maar om beter te studeren.

    Zeepje

    Bedenk het zo gek, voor alles is hier wel een zeepje te koop met een gebedje om te wensen wat je wilt. Voor de grap kocht ik even deze, om beter te studeren. Dan kan ik leuk als oefening die tekst achterop vertalen. Wel gelijk best weer heftig tekstje. Je moet je dus dan elke dag wassen met die zeep en ondertussen dat gebed opzeggen.

    “Gebed van Studenten

    O grote Heer, U die de bron van het licht van de wijsheid en het soevereine principe van alles bent, verwaardigt u om de duisternis van mijn begrip te bezielen met de straal van uw helderheid, en verwijdert van mij de twee soorten duisternis waarin ik ben geboren: de zonde en de zonde. onwetendheid. Geef mij scherpte om te begrijpen, vermogen om vol te houden, methode en vermogen om te leren, subtiliteit om te interpreteren, gratie en overvloed om te spreken. Verlicht mijn duisternis, geef mij succes aan het begin en perfectie aan het einde, het zij zo.”

    Vieste koffie in mijn leven gedronken. Een espresso Cubana. Wat dus een espresso bleek te zijn met heel veel suiker. En in Mexico doen ze daar dan ook limoen bij. Ik weet niet wie dit heeft bedacht maar dit moet illegaal worden gemaakt naar mijn mening.
  • april week 3

    Existentiële crisis

    13 t/m 19 april

    Waar zijn we gebleven? De afgelopen dagen zat ik in een kleine existentiële crisis, wat wel vaker gebeurt, maar goed, toch is dat daar. Mijn daginvulling was eten, even naar de markt lopen, een beetje zitten, op Instagram scrollen, slapen en dan weer eten. Was dit een relaxed leven? Ja. Was ik tevreden met dit leven? Nee. Ik weet nog goed dat ik met Ailyn op reis ging naar Mexico en we in Mexico-Stad aankwamen. Direct rees de vraag in mij: Wat is hier dan de zin van het leven? Het voelde anders, ik kon niet zomaar de zingeving die ik in Nederland had gecreëerd, hier toepassen. Frappant toch, dat die ervaring van zinvolheid dan toch afhankelijk is van de plaats en de sfeer (voor mij dan).

    Ik denk dat ik nog steeds niet helemaal begrijp wat het centrale punt van het leven hier is. Familie is belangrijk, of in ieder geval daar breng je in eerste instantie je energie naartoe, en dan je werk. Ook lijkt het hier wat meer impulsief: als je geld hebt, geef je het uit, ga je uit eten, en aan het eind van de maand bijt je op een houtje. Misschien wat impulsiever? Ik was niet van plan om een heel betoog te houden over het leven in Mexico, dus dit was het voor nu.

    Wel heb ik nog iets interessants vernomen, waar ze hier best wel geheimzinnig over doen. In de familie van de moeders kant van de geliefde, de oma van de oma van de geliefde, was een sjamaan/bruja (heks). Hij wist dat zelf ook niet, maar zijn moeder vertelde dit laatst aan zijn zus. Er komt vast nog wel een moment waarop ik meer vertel over mijn ontdekkingen op dit gebied.

    Winkelcentrum en koffiestrijd

    Bijna vergeten, maar er was dus wel nog iets grappigs gebeurd afgelopen weekend. De geliefde had een date geregeld voor een vriend en wij gingen dus met hen twee ergens eten. Ze hadden afgesproken op een van mijn lievelingsplekken (NOT): een winkelcentrum. Ik weet niet waarom, maar ik vind dat dus gewoon echt zielloze plekken, of ik word er eigenlijk direct een soort van ongelukkig van. Maar nu ging ik wel even mijn best doen om het winkelcentrum niet te veroordelen. Het was best wel luxe, met grote ketens, en hier was ook een soort van hele speelafdeling; je kon onder andere een spaarpot beschilderen. Vond ik dan weer best wel vermakelijk. Ook is het op deze plekken normaal dat je kan rondrijden op een soort van dinosaurus, dan kunnen ze in Nederland nog wel even iets beter hun best doen qua entertainment.

    Maar dat verhaal gaat eigenlijk niet over deze date, maar over wat er aan het eind van de avond gebeurde. Ik wilde namelijk nog een koffie, maar niet in de Starbucks of andere plek in het winkelcentrum, want dat is gelijk zo duur. Dus we gingen naar de OXXO. Dit is een soort winkel, zoals vroeger de Spar in Nederland. Het is een soort klein supermarktje. Ik wilde dus koffie, en er stonden iets van vijf verschillende apparaten waar koffie uit kwam. Ik wilde filterkoffie, dus we staan voor een soort groot ding en weten niet zo goed hoe het werkt. We drukken op een paar knopjes, en ik druk dus ook op een knopje waarop stond “niet indrukken”. Ik weet best wel wat “nee” betekent, maar toch was de verleiding dus te groot om niet op het knopje te drukken. Er komt een straal koffie uit, en ik realiseer me direct dat het hier dus gaat om niet een kopje koffie, maar een hele pot… Aaaaaaaa, het ene kopje na het andere wordt gevuld, en er komt iemand van de winkel, omdat ik om hulp vraag. Ik vraag met gebroken Spaans of hij zo’n groot warmhoud ding heeft om eronder te zetten, maar hij zegt nee. Hij pakt wel van die houders waar je meerdere kopjes mee kan nemen. Na 6 bekers, als het bijna is opgehouden, pakt hij dus opeens zo’n warmhouder en zet het eronder. Dus ik denk: wat is dit voor rare actie? En ik zeg dit ook met verontwaardiging tegen de geliefde. Dan blijkt het dus dat we die 6 koffie moeten kopen, want ik heb op het knopje gedrukt, dus het is mijn verantwoordelijkheid.

    Dus ik zeg tegen die medewerker (hij was een jaar of 18 denk ik): “Huh!? Wat zeg je? Ik vraag jou om zo’n warmhouder, en je zegt dat die er niet is, maar dan pak je die aan het eind. Wat is dit voor actie?” Hij haalt zijn schouders op en zegt: “Niet mijn fout,” en verder lijkt het alsof hij ook niet zo goed weet wat te doen. Dus ik zeg: “Ik ga geen 6 koffie kopen, ik wil er één.” Ondertussen praat de geliefde ook met hem, maar ik ben dus best wel geïrriteerd, want het lijkt erop dat hij echt 6 koffie wilt gaan afrekenen. Ik zeg: “Ho, dat gaan we niet doen.” En ik vraag weer in gesproken Spaans: “Als ik het niet betaal, wie moet het dan betalen? Jij? Of je baas?” Ondertussen sust de geliefde mij, en zegt rustig te zijn. We betalen uiteindelijk voor twee koffie (100 peso’s is ongeveer 5 euro), maar ik ben het daar dus eigenlijk echt niet mee eens, want het is een principekwestie geworden. Ik zeg nog wel tegen de jongen dat het niet persoonlijk bedoeld is.

    Buiten de winkel zeggen de geliefde en de vriend dat dit normaal is in Mexico, dat iemand je dus niet gaat helpen, maar dat je moet betalen, en dat we nog geluk hadden dat we niet veel meer moesten betalen. Ik ben dus helemaal opgefokt, en zeg dingen als: “Wat is dit voor onzin? Wie wordt hier nu rijk van? Die medewerker? Nee! Alleen die baas van deze keten die al mega rijk is. En weet je dat winkels hiervoor verzekerd zijn!” Later in de auto met die twee koffies, haha, gaat het gesprek nog verder, want ik zeg dus echt niet te snappen hoe het kan dat je in zo’n situatie niet helpt, maar gelijk tegen iemand bent. Dan vraag ik: is het omdat ze misschien bang zijn dat zij dan de verantwoordelijkheid dragen en gestraft worden? (Vind ik alsnog onzinnig, want feitelijk haal je al uit één betaald kopje van deze koffie de inkoopprijs van de filter met koffie en water, dus er is eigenlijk geen probleem). De geliefde zegt dat dit best wel zo kan zijn (angst).

    Hij is zelf ook een beetje geïrriteerd omdat ik het echt onzinnig vind dat hij alsnog twee heeft betaald, wat ik laat weten. Hij zegt dus dat er wel angst kan zijn om de schuld van dingen te krijgen. Waarop ik zeg: “Maar als je een beetje nadenkt, dan is dat toch gewoon onzinnig? Je kan niet eens in een telling achterhalen als je het niet aanslaat. Dus voor wie is deze persoon dan aan het werk? Voor de baas die al rijk genoeg is. Zelf gaat hij er geen cent meer mee verdienen, en ik zeg dat dat dus eigenlijk gewoon best wel dom is. Wie ben je nou aan het helpen? Zo blijf je dus als cultuur een soort van onderdanig.”

    Dan denk ik dat ik te veel heb gezegd, want nu noemt de geliefde mij een racist. Ik houd verder mijn mond. Vervolgens in bed kan ik niet slapen omdat ik dus die koffies heb opgedronken.

    De geliefde die mijn tas draagt. In het begin kon ik dit niet aan. Maar nu zie ik hoe gelukkig dit hem maakt. 
    Zelfrijdende Dino, je hebt ook grotere versies voor volwassenen.
    In het kader van veroordeel het winkelcentrum niet, een leuk kiekje.


    Centro de Abasto. Mega markt voor inkopen van verkopers.

    Dinsdag 16 april wilde ik naar een Aziatische markt en de dichtstbijzijnde was gelegen in de Central de Abasto, het distributiepunt waar alles op het gebied van eten vanuit heel Mexico naar Mexico-Stad komt. Het is enorm, zie het Google Maps-plaatje. Het oranje omcirkelde rondje is een loods waar vrachtwagens omheen geparkeerd zijn (zie de kleine oranje streepjes) en in de loods is dus een hal waar alle producten staan. Er lopen allemaal mannetjes met karretjes die dingen kopen en je moet dus niet in de weg lopen want ze lopen snel en hebben een zware vracht op dat karretje. Van het ene naar het andere loods is een kruispunt waar dus allemaal mannetjes met karretjes passeren en je moet dus oppassen dat iemand niet met zo’n kar over je heen rijdt. Haha echt een beleving. Wij gingen naar de fruithallen.

    We hebben een grote zak van 20 kilo wortels gekocht voor 35 pesos (1,70). Dus dat wordt de komende maand elke dag wortel.

    Hier wil ik nog meer over zeggen morgen ochtend…..

    Uien.
    Pepers.
  • april week 2

    Chile Rellano

    12-04-24

    Vandaag ging ik op een koffiedate in een tentje aan de gevaarlijke kant van de grote weg. We kwamen ook een Grote Markt tegen met veel goede spullen. We kochten groente, waaronder avocado’s. Thuis teruggekomen was een van de zussen van de geliefde er. Samen maakten we chile relleno.

    De chiles zijn een soort paprika’s (niet pikant, maar ook niet zo zoet als een paprika). Die brand je op het vuur voor een rokerige smaak. Je pelt de huid eraf, haalt de zaden eruit en vult ze met witte kaas en deze keer ook chorizo van de markt. Dan klop je ei op, doe je er een beetje meel bij. De chiles erin en bakken in olie. Serveer ze in een simpele rode saus van tomaat en met rijst.

    Een Coffeeshop in Mexico is echt gewoon een Coffeeshop.

    Pick up met lading 😉

    Boren

    11-04-24

    Vandaag gaten geboord in de muur, waardoor de muur bijna uit elkaar viel, nee grapje (bijna). Het eindresultaat is een kledingkast waar je geen kleding in gooit maar ophangt. Mijn moeder zal trots op mij zijn met deze nu nette kast.


    10-04-24

    Een uitstapje naar de gevangenis. Want de geliefde moest een folder bespreken met een advocaat. Op de achtergrond het geluid van een protest tegen vrouwenmoord door een megafoon.

    Ik zit in een grote gang, de ramen staan open en de hele gang staat vol met stapels papieren. Een database in fysieke vorm. Ook ruik ik wierook en vanuit een van de kamers komt muziek van de Beatles.

    De zaak gaat over twee jongens die vochten om een meisje. De ex-vriend en de huidige vriend van het meisje. De ex-vriendje hakte twee vingers af van het huidige vriendje. En zat nu vast voor poging tot moord. 

    Ook bemachtigde is deze tepache, een drankje gemaakt van gefermenteerde ananasschil.

    09-04-24

     

    Vandaag solliciteerde ik bij een uitvaartbedrijf in Nederland, wat ik vanuit Mexico zou kunnen doen. Doe eens gek. Ik voldoe niet helemaal aan de eisen maar wie weet.

    De how to survive Mexico-Stad buiten de toeristische zones starter pack: 

    1. Schoenen met een gat. Dit is om duidelijk uit de stralen dat er geen centjes zijn zelfs niet om nieuwe schoenen te kopen. 
    2. Armbandje met het boze oog. Al het slechte dat iemand naar je zend wordt door dit oog teruggekaatst. Babies krijgen dit altijd om maar het is ook voor mensen die net nieuw zijn in de stad. 
    3. Een Hoed. Zodat de zon je niet verblind en je altijd scherp zicht houd.
    4. Stoere leger broek met zakken. Beetje mannelijkheid niet verkeerd. Wel in het roze want het moet wel leuk blijven natuurlijk. 
    5. Rugzak aan de voorkant zodat de mensen niet zomaar met hun pootjes erin kunnen grabbelen. (In de metro)
    6. Pistool handen. Houd je handen ten alle tijden in de pistool houding, dan weten de mensen dat ze niet met je moeten sollen. 

    Verder gewoon lekker blijven lachen, de Mexicanen zijn altijd in voor een praatje. 


    Eclipse Solar

    08-04-24

    Het is best bijzonder, want dit is dus de tweede zonsverduistering in Mexico-Stad binnen een jaar. In oktober 2023 maakte ik hier een korte video van. Dit keer liep ik gewoon op straat met een speciaal brilletje, nou ja, geen brilletje maar het glas dat ze gebruiken om te lassen. Wat deze keer extra bijzonder was, was dat in het noorden van Mexico een gehele zonsverduistering plaatsvond, dan wordt het dus echt een beetje donker voor enkele minuten. In Mexico-Stad was het 80%. Ik kreeg er een beetje een ‘stilte voor de storm’ gevoel van.

    Foto maken was een beetje moeilijk. Wat je ziet is een zwarte bol voor de zon, waardoor de zon dus op een maantje begint te lijken. Ook werd het iets donkerder en minder heet. Ik was best wel even blij met deze zonsverduistering want ik was zonnebrand vergeten op te doen 😉

    Ook had mijn Ierse agenda uit 2013 nog iets leuks te zeggen; “Consider that you are not limited by what you think limits you”. Altijd leuk om even stil te staan bij mogelijk bekrompen gedachte die in mijzelf zijn ontstaan. 

  • april week 1

    Hier nog zo’n voorbeeld van een broodje warme maaltijd.

    6 en 7 april 2024

    Dit weekend deed ik niet zoveel. Of nou ja, ik heb wel dingen gedaan maar zat ook een beetje te niksen. Of ik heb dus wat oordelen over mijn bezigheden. De hond moest nogmaals geopereerd worden, per ongeluk een grote ader doorgesneden waardoor het veel bloedde en er een lichte paniek ontstond. Uiteindelijk kwam het goed. Ook heb ik bij een kapper gezeten. Niet voor mezelf maar voor de geliefde.

    Bij de bakker.
    Bij de kapper. Zo, die had veel haar, hoor ik je denken. Nee, dat is gewoon haar van allemaal andere klanten dat niet weggehaald is. Zie ook de vaas met bloemen die mooi met tape vastgebonden is aan het kappersmeubel.

    05-04-2024

    Geen auto, maar hier een huis vol met poppen. Best wel eng toch, haha.

    Veel tijd geïnvesteerd in het maken van dat wandkleed, jeetje wat gaat daar veel tijd in zitten! Ook zag ik een pick-up auto met de achterbak volgeladen met zakken met onderdelen van poppen erin. Plastic armen, benen, hoofden. Een foto maken was helaas niet gelukt. Maar wat ik nu wel heb is een nieuwe hobby: pick-up auto’s en hun lading verzamelen. En ik wil zelf eigenlijk stiekem ook wel zo’n auto.

    Hier een pick up volgeladen met auto banden.

    04-04-24

    Zonder te weten waar stapte ik de metro uit en zowaar liep ik een soort ondergronds gangenstelsel van boekwinkels in. Bij het verlaten van deze doorgang stuitte ik op een prachtig gebouw. Vaak zijn zulke bouwwerken dan kerken. Het was de week na Pasen, bekend als Semana Santa, en veel mensen hebben dan vrije dagen. Ik ging naar binnen en In de hele kerk brandden kaarsen, best wel een sfeertje. Ik was op weg naar de geliefde, die aan het werk was, omdat we een kast wilden kopen. Plotseling vertrok hij eerder, dus snel, snel, snel, ik terug naar de metro. Geen tijd te verliezen, iemand zit te wachten. Opschieten!! Snel, snel, snel. Hier spreekt mijn culturele bodem, want of ik er nu twee uur over zou doen of niet, het maakt niet uit, doe de dingen vooral relaxed is hier het motto. Ik dus vandaag even niet, lekker haasten, heerlijk, adrenaline shot. Ik kwam ook best coole jonge mensen tegen, een met zo’n hotel bediende hoedje. Een ander met een gele doek over zijn hoofd, een bruin shirt, zandkleurige ribbroek, kettingen om, oorbellen in en rode oordopjes voor muziek.

    Boeken
    Wat ik zag toen ik uit de ondergrondse tunnel stapte.
    Een klein deel van de honderden brandende kaarsen.

    03-04-2024

    Voor de mensen in Nederland die niet weten wat ze op hun brood moeten doen. Je kunst er dus ook gewoon warm eten op doen. Hier een soort koekje van bloemkool en kaas met rijst en een saus van tomaat >> op een broodje.

    02-04-2024

    De metro blijft fascinerend. Vandaag was het uitermate druk, met enorme mensenmassa’s. Om hiermee om te gaan, hebben ze een soort doolhof gecreëerd van hekken die van verschillende kanten open en dicht kunnen, zodat ze de menigte kunnen begeleiden. Hierdoor beland je af en toe vast in een stuk hekwerk.

    Eenmaal in de metro, propvol, maar het heeft iets ontspannends dat je je niet hoeft vast te houden aan iets, je kunt gewoon meedeinen op de bewegingen van de menigte. Tenminste, dat doe ik 😉

    Gelukkig stap ik in op  het eerste station, anders zou je er helemaal niet meer in kunnen komen.

    Ik ben nu op weg naar een ziekenhuisbezoek met de geliefde voor een controle. Dat ziekenhuis is een mini stad met winkels, restaurants en een heel straten systeem wat via buiten loopt. 

    Ik zit nu in een wachtkamer met een haperend licht. 

    Lámpara (lamp) een van de woorden in de kruiswoordzoeker die iemand aanbood. Overal waar je bent hier in Mexico wordt precies dat verkocht wat je “nodig hebt” in een wachtkamer dus een kruiswoordpuzzel. 

    Kruiswoordpuzzel met pen 10 pesos, 50 eurocent.
    Het verkeer hier kent zo’n drie verschillende verkeersborden (ik overdrijf natuurlijk een beetje): 1. Niet op je telefoon, 2. Gordel om en 3. Snelheidslimiet.

    Een Praatje Maken 01-04-24

    Vandaag had ik het plan om weer naar de bibliotheek te gaan, maar tijdens de reis veranderde ik verschillende keren van gedachten en koos uiteindelijk toch voor een andere bestemming. Maar toen bedacht ik me opnieuw en besloot toch weer naar de bibliotheek te gaan. Normaal gesproken zou ik dan denken: “Wat wil je nu eigenlijk? Maak een beslissing.” Maar dit keer berustte ik meer in het idee van ‘go with the flow’. Er zal vast een reden zijn waarom ik vandaag niet rechtstreeks naar de bibliotheek ga. Tijdens mijn “praktijkles Spaans” begonnen meerdere mensen een praatje met mij.

    Een timide jongeman verdiende vandaag geld door te jongleren bij het stoplicht wanneer het op rood stond, in de hoop een centje te verdienen. Hij verdiende ongeveer 25 pesos per dag, maar ik twijfelde of we elkaar goed begrepen, want dat komt neer op slechts 1,20 euro.

    Een vrouw had vanochtend een taco met pinza (koeientong) gegeten, gekookt met ui en andere ingrediënten. Ze had net zoete broodjes gekocht en bood me er ook een aan.

    Een veganist vroeg of ik een vegan eettentje had gezien, maar dat had ik niet. Ik vroeg hoe het was om als veganist in Mexico te wonen. Qua eten is het niet moeilijk, maar qua sociale acceptatie wel.

    Je ziet het niet heel goed, maar hier een achterbak van een auto volgeladen met vlees.
  • maart week 4

    Teleferico (skilift) die onderdeel is van het metro netwerk in Mexico-Stad.
    Begraafplaats Iztapalapa. Wat èn vervallen was maar ook erg in gebruik, gekke combinatie.

    Paasweekend 29 t/m 31 -03-24

    Vrijdag was de dag van de kruisiging van Jezus. Laat ik allereerst vermelden dat Pasen hier nog een sterk religieuze betekenis heeft. Alle dagen voor en na de kruisiging van Jezus worden gevierd. De paashaas is hier niet aanwezig. De meest gewichtige dag is die van de kruisiging van Jezus. We bezochten die dag Iztapalapa, een wat gevaarlijker deel van Mexico-Stad, maar tijdens de paasdagen heerst er altijd een soort wapenstilstand. We gingen er niet met de skilift heen, waardoor we konden zien hoe ongelooflijk veel mensen er in deze stad wonen. Ik wilde een filmpje maken van dit evenement, maar ik heb te weinig gefilmd. Wat ik heb gezien, waren heel veel mensen, die echt enorm zware kruisen droegen op een pad van 10 km bergopwaarts, met blote voeten op het hete asfalt.

    De zaterdag en zondag daarna waren dagen om te relaxen. De meeste mensen hebben vrij en er is weinig eten op straat.

    Ik ben zaterdag naar een snoepwinkel geweest en zondag kwam er een vriend van de geliefde langs die ook bier wilde drinken in de ochtend, dus dat deden we. De geliefde drinkt niet veel alcohol, dus dit avontuurtje viel allemaal mee. Ook ging ik naar een markt en kocht ik een plant voor 40 pesos (2 euro).

    Markt
    Weer een prachtige zonsondergang.
    De geliefde die aan het wachten is op snacks en de nieuwe plant.

    Metro

    28-03-24

    Met de metro vanaf de plek waar ik woon tijdens de spits. Je kan beter later gaan, want het is op dit moment een soort mierenhoop. Om de metro in te gaan moet je proppen, nog net niet zoals van die filmpjes uit China waarin ze mensen echt erin proppen. Je maakt dus gezellig met iedereen contact op de vroege ochtend 😉 Bij een overstap kwam er een lege metro en dan is het spel om daar heel snel in te gaan zodat je misschien een zitplek hebt. Dus als die deuren opengaan, dan gaat iedereen erin rennen en duwen. Dit keer stond ik bij een soort van vechtersbaasje, zo had ik hem gelebelt (hij zag er overigens wel aardig uit) en ja hoor, die ging nog even extra enthousiast iedereen duwen om er zo snel mogelijk in te komen. Ik bleef gewoon rustig en ging 2 seconden later op een normaal tempo de metro in. In de vervolgens volle metro kon ik het vechtersbaasje nog even goed bekijken en terwijl ik dat deed, ging er dit muziekje aan. Haha, een heerlijk droog tafereel>>>

    Muziekje in de Metro

    Bij aankomst bij de bibliotheek ontdekte ik tot mijn teleurstelling dat deze gesloten was. Dus besloot ik maar buiten in de zon aan mijn wandkleedje te gaan werken. Het is vandaag Witte Donderdag, een herinnering aan het Laatste Avondmaal. De meeste mensen zijn vrij en opmerkelijk genoeg wordt er bijna geen eten verkocht op de straat (dat is bijzonder). Bovendien wordt er vandaag en morgen in geen enkele winkel alcohol verkocht.

    Wandkleedje in de maak.

    Ik kwam ook mijn vuilnisvriend Martin nog tegen.

    Oh ja, het licht bij de ouders van mijn geliefde is veranderd. Het felle witte licht is nu iets gezelliger, meer gelig geworden, en daar ben ik blij mee.

    Kijk hier weer een van de vele winkels met boutjes en dingetjes in alle soorten en maten.
    Bibliotheek.
    Even een leuk plaatje tussendoor. Uit het boek Alice in Wonderland.
    Torta in de namiddag. Kijk even hoe gigantisch.

    Bibliotheek

    27-03-24

    Vroeg uit bed omdat er dan nog geen file is. Want deze stad heeft bijna altijd chronische files. Er is zelfs een systeem dat op bepaalde dagen in de maand bepaalt dat je niet met je auto mag rijden, afhankelijk van je kentekennummer. Vandaag gold dat ook voor de auto van de geliefde. Maar die was dat even ‘vergeten’.

    Na een atole (een warm drankje met rijst) en een tamale op straat vervolgde ik mijn weg naar de bibliotheek om mij op Spaans te gaan richten.

    In Mexico bestaat atole doorgaans uit masa (maïsmeel), water, piloncillo (ongeraffineerde rietsuiker), kaneel, vanille en optioneel chocolade of fruit. Het mengsel wordt gemengd en verwarmd voordat het wordt geserveerd. Atole wordt gemaakt door masa op een bakplaat te roosteren en vervolgens water toe te voegen dat is gekookt met kaneelstokjes.

    De boeken in de bibliotheek staan op stellages in de hoogte. Als er een overstroming is, wat soms gebeurt tijdens het regenseizoen, blijven de boeken droog. Vandaag zat ik tegenover de 18+ sectie, best wel leuk om van tijd tot tijd mijn hoofd op te richten om te kijken wie er een kijkje kwamen nemen.

    Ook iets anders dat mij opviel, is dat ik best veel klokken op openbare plekken heb gezien die een verkeerde tijd aangaven, in de metro bijvoorbeeld. Kan je je dat voorstellen in Nederland? Haha, gelijk iedereen ontregeld.


    26-03-24

    Vandaag een andere stoffenwinkel, waar ik enige tijd spendeerde want kiezen is niet makkelijk. Bestemming is een wandkleed met thema Benin. Ook heb ik zelf quesadilla’s gemaakt: een tortilla die je vult met een vulling + kaas en deze dan dubbel klapt en bakt in een pan. Je eet het dan met een salsa en wij deze keer ook met crema, dat is een soort crème fraîche maar dan niet zuur. Voor de vulling gebruikte ik onder andere kip en champignons.

    Kijk eens even heerlijke al die kleurtjes, ritsen in alle maten en kleuren.

    25-03-24

    Je kunt hier ongeveer alles kopen wat je maar kunt bedenken, en omdat er nog een cultuur is van dingen zelf maken, zijn de artsupply winkels immens groot en bieden ze alle mogelijke materialen denkbaar aan. Ik ging vandaag naar een stoffenwinkel omdat ik iets van stof wil maken.

    Ook heb ik de tarotvrouwtjes die op straat een consult aanbieden geobserveerd. Ze kunnen goed hun territorium bewaken en zijn niet echt heel aardig, maar een beetje streng. Misschien hoort het bij het vak?

    Ook moest de hond met een abces aan zijn gezicht geopereerd worden. Twee mensen hielden de hond vast terwijl ik alle naalden, messen en ontsmettingsmiddelen aanreikte. Ook dieren opereren doen ze hier dus zelf. Nee grapje, dit is de hand van de geliefde die hij als puppy heeft opgelapt omdat hij bijna dood ging.

    Tarot y Mano (Tarot en hand lezing)
    Bloemenpoort nodig?
  • maart week 3

    24-03-24

    Vandaag zag ik dus allemaal mensen op straat lopen met zo’n gevlochten palmtak die ik vrijdag op de Jamaica markt had gezien. Even vergeten hoe katholiek dit land is en dat we in de paastijd zijn aangekomen. Deze zondag heet dan ook Palmzondag haha.

    In de middag gingen we naar de familie van mijn geliefde. Zijn moeder had verschillende salsa’s gemaakt en we gingen huaraches eten.

    Deze foto maakte ik in 2023. Een item in de badkamer/wc van het huis van de ouders van mijn geliefde. Toen ik er voor de eerste keer kwam had ik een kleine existentiële crisis. Hoe kunnen mensen zo anders leven en waar gaat het leven dan over of om… ik maakte dus die foto omdat ik dacht dat er een gezellig kaarsje aanstond. Maar toen ik het beter bekeek bleek het een gat in het dak te zijn waar een lichtbundel doorheen viel, precies in het rode bekertje. Vond ik nogal komisch. 

    22-03-24

    Deze dag begon met een jugo de naranja (jus) in mijn hand en onder mijn andere arm mijn ziel. Daar liep ik door de straten van een megastad. Ik bracht een bezoekje aan Cristo Negro, daar drong de oma van de geliefde nog eens extra op aan. Die moesten we bedanken en een kaarsje opsteken.

    Toen ging ik kaas kopen op de Chamaica markt. Je kunt hier alles kopen, groenten, snoep, maar het staat bekend om zijn grote bloemenafdeling. Je ruikt de geur van bloemen en langs alle marktstallen zijn mensen vlechtwerken aan het maken van palmbladeren. Ik heb nog niet echt uitgevonden waarvoor, maar ik denk dat het voor Pasen is. Nu ruik ik ook een sigaret samen met een fris bloemengeur en een vleugje eucalyptus. Heerlijk, een zacht briesje langs mijn gezicht. Een geweldige markt dit, maar de geliefde dringt er telkens weer op aan: ga niet te diep de markt in! We zullen zien, ik kom terug om erachter te komen wat ze aan het vlechten zijn.

    Jesus Negro
    Chamaica markt

    21-03-24

    De taal leren “poco a poco”, beetje bij beetje. Het vereist geduld en focus, de focus heb ik wel, het geduld niet altijd. Misschien de focus ook niet altijd… nou, zo kan het wel weer.

    Het menselijk lichaam en de woorden voor de anatomie; dan denk ik, wanneer heb ik die woorden nou nodig in het Spaans? Maar als je hier vlees wilt kopen, dan leggen ze gewoon een hele koe voor je neus (el nariz) en dan vragen ze welk deel je wilt. Net lullig als je dan “la cabeza” antwoordt (het hoofd).

    Ook is er een veel gegeten gerecht “caldo de pollo” (kippensoep), gemaakt van vrouwelijke kip, waar je dan ook weer moet kiezen welk deel van de kip je in je soep wilt hebben. Ook weer lullig als je dan “el pies” zegt (de voeten). Die eten ze hier namelijk met smaak. De moeder van de geliefde had het een keer klaargemaakt en toen ze het ging eten, mocht ik niet echt kijken (misschien trok ik een raar gezicht).

    Ook nog een dingetje over die vrouwelijke kip, ik dacht dus dat alle kip in de supermarkt vrouwelijk was, maar dat is dus niet zo, het kan van een kip of een hen zijn. Nou wat leer ik toch weer een hoop. 

    Verbetering: Over die kip/hen, een hen is ook een kip en ik dacht een jonge haan. In Nederland is alle kip gewoon kip, maar hier kan kip dus ook haan zijn.

    Waarom zou je ontsmetten met gewone alcohol als je het ook kunt doen met alcohol uit Lourdes? 😉

    Ook gingen we nog even langs bij abuelita (de oma), die dan altijd eten aanbiedt dat je niet kunt weigeren. Ze woont in een klein huisje met een golfplaten dak. De muren hangen vol met potten, pannen en kruiden. En op de tafel staat een keramisch vrouwtje met een geofferde sigaret en geld. Achter mij aan de tafel waaraan ik zit staat een tv die zachtjes aanstaat. Het beeld is een beetje vaag omdat de ontvangst niet goed is. Terwijl we eten en praten hoor ik vanuit de tv sirenes omdat er een livestream aanstaat van het transport van een belangrijke narcofiguur van de ene naar de andere gevangenis in een gepantserde auto.

    20-03-24

    “Als eerste bezocht ik de werkplek van de geliefde, waar ik natuurlijk weer wat leuke dingen tegenkwam.”

    Vervolgens bracht het leven me naar een van mijn favoriete plekken in Mexico-Stad: de openbare bibliotheek. Hier kun je ontspannen zitten of studeren. De sfeer is geweldig en er is een park rondom het gebouw. Tijdens mijn bezoek stuitte ik per ongeluk op de afdeling ‘drugas’ (drugs) (serieus per ongeluk) en vond daar een boek met gedichten over de peyote.

    De geest van peyote: De peyote- spirit is een zwarte sprinkhaan in het midden van een verzameling stenen die de richting van de berg. De geest van peyote is een waterdolk tussen de as. Hij die de geest van peyote niet respecteert, sterft in de wolk die in rook opgaat. Zie, een sjamaan loopt de woestijn in en slacht de eerste persoon af die hij tegenkomt. De zon op de eerste bloem en biedt deze aan aan de eindeloze bijen die ervan drinken. – Ik ben geen professionele vertaler, dat lees je wel haha-. 

    Ook zag ik een vrachtwagen vol blokken van petflessen. Afvalverwerking hier in Mexico fascineert me. Waarom? Omdat het afval gewoon op straat wordt gesorteerd. Iemand gaat gewoon langs de afvalbakken en verdeelt alles in zakken, die vervolgens naar grote loodsen worden gebracht. Ik zou graag eens een week meewerken met zo’n groepje mensen. En dan te bedenken dat zelfs het gebruikte wc-papier niet in het toilet belandt, maar ook in de afvalbak…

    19-03-24

    Kijk eens even wat een leuke beelden. Allemaal gemaakt op deze zonnige en warme dag. In een kerk, op een markt, op de straat, in een broodjeswinkel. Het eten wat je ziet is een pambazo, die is gevuld met aardappelen en chorizo ​​gedoopt in guajillosaus en gebakken met een beetje olie.




    18-03-24

    Vandaag was het een nationale feestdag, waarop de geboortedag van Benito Juárez wordt herdacht. Hij was de eerste inheemse Mexicaanse president van het land (1858-1872) en wordt geëerd als een nationale held vanwege zijn bijdragen aan de Mexicaanse onafhankelijkheidsstrijd.

    Ook kocht ik dit: een zoet broodje van een Axolotl, een soort salamander die alleen in Mexico voorkomt. Het leeft in diepe meren en komt nooit op het land. Ze worden veel gebruikt in onderzoeken omdat ze het vermogen hebben om ledematen, delen van de hersenen en ogen te regenereren. En ze zijn een nationaal symbool.